Văn mẫu lớp 11

Phân tích bài thơ Đây Thôn Vĩ Dạ của thi sĩ Hàn Mặc Tử

Phân tích bài thơ Đây Thôn Vĩ Dạ của thi sĩ Hàn Mặc Tử

Phân tích bài thơ Đây Thôn Vĩ Dạ của tác giả Hàn Mặc Tử

Bài làm

Hàn Mặc Tử được mệnh danh là anh chàng sầu trong phong trào thơ mới. Hàn Mặc Tử có một hồn thơ độc đáo, mới lạ, điên,…đã gây được tiếng vang lớn cho bạn đọc yêu thơ. Thơ của ông thường kén người đọc, nó được ví như một rực rỡ mà trên đó có những cái gai sắc nhọn, không phải ai cũng có thể chiêm ngưỡng được vẻ đẹp của thơ Hàn Mặc Tử. Một trong những bông hoa dễ gần nhất trong hoa đẹp đẽ kia không thể không nhắc đến bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ”.

Đọc bài thơ Đây thôn Vĩ Dạ người đọc sẽ nhận thấy được đó là những tâm sự của ông trước cảnh thiên nhiên thôn Vĩ Dạ, cùng với đó chính là một nỗi niềm tâm trạng của mình. Ngay từ phần mở đầu bài thơ ta đã bắt gặp được câu thơ như một lời trách móc, nhắn nhủ của nhân vật trữ tình trong tâm trạng đang lưu luyến nhớ mong.

Sao anh không về chơi thôn Vĩ

Nhìn nắng hàng cau nắng mới lên

Vườn ai mướt quá xanh như ngọc

Lá trúc che ngang mặt chữ điền.

Với khổ thơ đầu tiên thì tác giả Hàn Mặc Tử như khắc họa được những nét tượng trưng của thiên nhiên xứ Huế. Thêm với đó thì mỗi câu thơ chính là một nét vẽ, thêm với đó cứ mỗi chi tiết sống động tạo để khắc họa được cảnh thôn Vĩ trong hoài niệm. Trước tiên chúng ta có thể nhận ra đó chính là vẻ đẹp trong trẻo tinh khôi của buổi sớm mai. Đó còn là hình ảnh ánh nắng hàng cau nắng mới lên không phải là cái nắng chang chang ở dọc bờ sông trắng mà là cái nắng trong trẻo tin khôi của một ngày giống như thi phẩm “Mùa xuân chín”. Tác giả cũng chỉ miêu tả nắng thôi mà đã gợi lên trong lòng người đọc bao nhiêu liên mà toàn là liên tưởng đẹp, trong trẻo và tinh khôi.

Xem thêm:  Phân tích bài thơ Hương Sơn phong cảnh ca của Chu Mạnh Trinh.

Khi đọc đến câu thơ thứ ba người ta có thể cảm nhận thấy được đó cũng chính là cảnh vườn tược được tắm đẫm trong nắng mai ngời sáng lên như một viên ngọc xang diệu kì thật đẹp.  

Vườn ai mướt quá xanh như ngọc.

Người đọc cũng nhận thấy đượ câu thơ như một tiếng reo đầy ngỡ ngàng thích thú, ta đọc không phải xanh non xanh biếc mà là xanh như ngọc. Thêm nữa là chữ mướt còn tác động vô cùng mạnh mẽ vào các giác quan của người đọc khiến cho người đọc nhận thấy được sự giản dị mà thanh khiết. Cả câu thơ lúc này đây dường như cũng chỉ một chữ mà khiến cho cảnh đang gần gũi biết bao nhiêu, thế rồi bỗng bọ đẩy ra xa, hư thực khó nắm bắt lắm. Chính với âm hưởng nhẹ bẫng của tiếng này khiến hơi thơ như thoáng xuôi đưa ta về một cõi hư ảo mơ hồ. Tự nhiên biết bao nhiêu theo mạch cảm xúc, nhắc đến “ai” thì ngay lập tức nhà thơ nhớ đến hình bóng ở đây hiện lên:

Lá trúc che ngang mặt chữ điền

Có thể nói chính hình ảnh cành trúc đã trở nên quen thuộc khi nhắc đến con người nơi đây, xứ Huế được coi là một mảnh đất cố đô văn hiến. Hình ảnh của con người như hòa vào thiên nhiên đẹp một vẻ đẹp bình dị mà vô cùng kín đáo, đẹp tao nhã. Thực sự đó cũng chính là một vẻ đẹp riêng ở trong mảnh đất cố đô xưa. Lòng người trực trào biết bao nhiêu cảm xúc thấm thía.

phan tich bai tho day thon vi da - Phân tích bài thơ Đây Thôn Vĩ Dạ của thi sĩ Hàn Mặc Tử

Phân tích bài thơ Đây Thôn Vĩ Dạ 

Thế rồi ngay cả cái cảm giác về cái đẹp mơ hồ mong manh ấy càng rõ hơn ở khổ 2 trong bức tranh mây trời sông nước mà Hàn Mặc Tử đã miêu tả ấn tượng:

Gió theo lối gió, mây đường mây

Dòng nước buồn thiu hoa bắp lay

Thuyền ai đậu bến sông trăng đó

Có chở trăng về kịp tối nay?

Nếu xét về hai câu đầu ta nhận thấy được hình ảnh của bức tranh có những nét rất đặc trưng của xứ Huế. Đó chính là hình ảnh gió thổi, mây nhẹ trôi, dòng nước lặng lờ và hoa bắp khẽ lay động ven sông. Nghệ thuật tả thực mà gợi lên cái hồn xứ Huế có những cơn gió mây nhẹ nhẹ bay, dòng sông trôi lững lờ thêm với đó thì cây cỏ khẽ đung đưa

Xem thêm:  Phân tích bài thơ Nỗi Oán của người phòng khuê (Khuê oán) của Vương Xương Linh- Văn lớp 10

Nhưng nếu như mà ngắm kĩ sẽ thấy đường nét chia lìa, tạo vật, sự sống như rời rạc nhau cho nên khiến cho khổ thơ như buồn bã hơn. Thực sự cái chiều của gió, mấy khơi gợi sự chia lìa đôi ngả của tình đời, chia lìa của tình người, như rạch vào nỗi đau thân phận, sự chia lìa xa cách của chủ thể trữ tình khi xúc động viết bài thơ này.

Bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ” lại còn hau ở hai câu kết đoạn cũng đem đến ân tượng về bức tranh tâm cảnh như vậy. Đọc bài thơ ta mường tượng được một cảnh đẹp song vẫn thoáng bâng khuâng, cảnh đẹp này dường như đã gợi nên từ những hình ảnh: thuyền ai – sông trăng,… tất cả dường như bị ảo hoá, không còn là song nước mà là sông trăng thật hư ảo. Hàn Mặc Tử sử dụng đại từ phiếm chỉ "ai" nghe thật mơ hồ xa vắng. Thế rồi hình ảnh con thuyền chở trăng trên dòng sông kia thật mong manh như một ảo ảnh mà thôi. Làm sao trăng có thể kịp đưa thuyền về được cơ chứ. Câu thơ như thể hiện được sự băn khoăn, hoài nghi.

Tiếp đến chính là ở khổ cuối bài thơ là tiếng nói giúp nhà thơ hiểu thêm nỗi thiết tha dường như vô vọng được thấm nhuần vào trong khổ thơ:

Mơ khách đường xa khách đường xa

Áo em trắng quá nhìn không ra

ở đây sương khói mờ nhân ảnh

Ai biết tình ai có đậm đà?

Người đọc có thể nhận thấy được hình ảnh của khách đường xa lúc này đây cũng đã từng xuất hiện trong thơ Hàn Mặc Tử? từ đường xa gợi cho ta thấy được nhà thơ cảm thấy mình chỉ đi song song với tình yêu, hạnh phúc mà dường như chính ông lại không bao giờ nắm bắt được. Câu thơ chất chứa đầy đam mê hình ảnh áo em trắng quá thế nhưng cũng thật hụt hẫng xót xa khi mà nhìn không ra. Cái sắc trắng tinh khôi, thiên thần đó như lại vượt khỏi tầm với của thi nhân.

Xem thêm:  Bình luận câu tục ngữ ”Một điều nhịn là chín điều lành”

Và cho đến hai câu thơ kết ta nhận thấy được một lời lý giải ấn tượng, khách quan chính là việc “Ở đây sương khói mờ nhân ảnh”. Sương khói ở Huế như bao phủ hay là lòng người có đậm đà hay không. Với câu khép lại bài thơ mang lại cho ta một nỗi buồn khắc khoải và thật băn khoăn biết bao nhiêu. Câu thơ dường như đã gợi lên nhiều cách hiểu khác nhau. Có thể là nhà thơ sao có thể biết tình người xứ Huế có đậm đà hay không hay còn cách hiều khác là người xứ Huế có biết chăng tình cảm của nhà thơ với cô rất đậm đà cơ chứ?

Đây thôn Vĩ Dạ là một bài thơ thể hiện được khung cảnh thiên nhiên xứ Huế đẹp, tao nhã. Hơn nữa là gợi được linh hồn của con người, mảnh đất xứ Huế cũng như tâm trạng, nỗi lòng của thi nhân. Bài thơ đặc sắc này cũng đã làm chúng ta thêm yêu hơn biết bao nhiêu.

Minh Tân